Ngư dân làm cảnh báo sớm

Theo một nguồn tin Hàn Quốc thì số tàu đánh cá TQ trên vùng biển Hoàng hải giảm từ 280 còn dưới 140 chiếc. Xét đến mối quan hệ gần gũi giữa TQ và BTT, sự kiện này cho thấy nguy cơ về một xung đột trên biển giữa 2 miền TT là không nhỏ.

Anh bạn nhỏ biết bay

ALE-50 là một thiết bị trông giống một quả bom, và cũng được gắn dưới điểm treo vũ khí của máy bay. Nhưng khi được kích hoạt, nó sẽ thả ra một thiết bị mồi có thể lướt đi và được nối với máy bay bằng cáp, và có thể được điều khiển bay theo sau máy bay. Bên trong là những thiết bị điện tử để đánh lừa các tên lửa đối không điều khiển bằng radar, làm cho nó 'trông giống' như chiếc máy bay và thu hút tên lửa nhắm vào nó, thay vì máy bay.

ALE-50 được thiết kế để dùng trên F-16, F-18 và B-1. Hiệ quả của nó đã được chứng minh trong thực tế chiến đấu, đối với cả tên lửa đất đối không và không đối không. Một phi công Mỹ sau khi được ALE-50 cứu đã về nhà, viết thư cho Raytheon, hãng chế tạo, và gọi nó là 'anh bạn nhỏ của tôi".

Những cựu binh trên bầu trời

Không quân Mỹ đang bắt đầu một chương trình nâng cấp cho số chiến đấu cơ F-15 của mình, để tăng tuổi thọ của chúng từ 8000 giờ lên 12000, để lấp chỗ trống khi F-35 bị trễ hạn. Trước đó, F-16 cũng được nâng cấp từ 4000h lên 8000h. A-10 được kéo dài từ 8000 lên 28000. B-52 tăng gần gấp đôi, lên 28000. Việc kéo dài tuổi thọ của máy bay so với tuổi thọ được thiết kế là điều khá bình thường, vì sự tiến bộ liên tục của công nghệ vật liệu, bảo trì, lắp ráp…Tuy vậy, nó cũng cho thấy một vấn đề lớn hơn hiện nay, đó là tình trạng lão hóa của các đội máy bay trên phạm vi thế giới. Nguyên nhân chủ yếu không gì ngoài sự kết thúc của chiến tranh lạnh mà sự sụp đổ của LX, khiến cho chi phí quốc phòng của các cường quốc bị cắt giảm mạnh. Đa số chiến đấu cơ hiện nay được thiết kế từ cuối chiến tranh lạnh, và từ sau đó tới nay, các dự án phát triển giảm mạnh về số lượng do ngân sách hạn hẹp, và tương tự là ngân sách mua sắm mới.

Không quân TQ đầu năm nay cũng cho nghỉ hưu những chiếc Su-27 đầu tiên của mình, 24 trong đó đã đạt ngưỡng giới hạn 5000h bay. Tuy nhiên, một số bộ phận có tuổi thọ cao hơn, nên vẫn còn có thể dùng làm phụ tùng thay thế.

Máy bay của LX trước kia thường có tuổi thọ ngắn hơn, đặc biệt là động cơ. Mig-29 chỉ được thiết kế bay 2500h. Hiện nay Nga đang đề nghị các hợp đồng nâng cấp lên 4000h. Mig-29 có lẽ là máy bay cuối cùng của LX được thiềt kế với tuổi thọ ngắn như vậy, những máy bay sau, bắt đầu từ Su-27, được chú trọng nhiều hơn vào thời gian hoạt động, ít nhất là so với tiêu chuẩn của LX trước đây.

Không quân TQ, cũng như nhiều nước khác, chỉ định 2 phi công cho 1 máy bay. Một chiếc Su-27, với 5000h bay và tuổi thọ 20 năm, cho phép mỗi phi công bay từ 120-130h bay mỗi năm. Vẫn còn ít hơn nhiều so với các nước phương tây. Tiêu chuẩn Nato là tối thiểu 180h, các phi công Mỹ có thể tới 400h. Tuy vậy, 120h bay cũng là lớn hơn nhiều so với trước kia rồi.

Nga - Khi cơ hội trôi qua

Thế giớ đang trải qua đợt khủng hoảng kinh tế trầm trọng nhất kể từ sau kì Đại suy thoái những năm 30. Hầu như mọi quốc gia đều bị ảnh hưởng. Tuy vậy, những nước như nước Nga phải chịu ảnh hưởng kép, không chỉ là ảnh hưởng dây chuyền mà còn là việc giá dầu giảm mạnh, trong khi đây là nguồn thu chính của Nga.

Sau 8 năm tăng trưởng với tốc độ trung bình 7%, năm nay dự kiến kinh tế Nga sẽ suy giảm 6%. Quý 1 năm nay, kinh tế giảm 9.5% so với cùng kỳ năm ngoái, và 23.2% so với quí trước. Tỷ lệ thất nghiệp tăng tới 10.2%. Việc này gần như sẽ làm gián đoạn quá trình tái trang bị quy mô lớn cho quân đội Nga. Mặc dù kinh tế thế giới nói chung đã thấy chút ánh sáng cuối đường hầm, nhưng giá dầu có lẽ sẽ khó mà đạt lại thời kì hoàng kim với 120-140 dollar/ thùng như trước kia. Và giờ đây khi nhìn lại, nhiều người Nga tự hỏi về hiệu quả của kế hoạch tái vũ trang này trong 8 năm trước đó.

Một trong những vấn đề được quan tâm nhất là về không quân Nga, đặc biệt là dự án chế tạo chiến đấu cơ thế hệ thứ 5 của Sukhoi. Và điều kì lạ là mặc dù trong thời gian qua, Sukhoi rất thành công về mặt thương mại với dòng Su-27/30 của mình thì lại càng tạo nhiều chỉ trích và tâm trạng bi quan. Lí do chính nằm trong việc nền công nghiệp quốc phòng Nga hiện phụ thuộc quá nhiều vào xuất khẩu. Sukhoi cũng không là ngoại lệ, và khi mà Pogosian (Chủ tịch Sukhoi Corporation) kiếm được lợi nhuận khổng lồ thì nhiều người trong giới quân sự Nga cho rằng Sukhoi và quân đội Nga đã quá lo cho các hợp đồng xuất khẩu (chủ yếu là các thiết kế có sẵn) thay vì tập trung vào các dự án thiết kế mới, trong khi người Mỹ đã đi trước, như chính sự xác nhận của nhiều chuyên gia, như tổng công trình sư của Mig.

Trong khi người Mỹ đã đưa vào hoạt động chiếc chiến đấu cơ thế hệ 5 đầu tiên cách đây nửa thập niên (2003) thì quá trình phát triển chiếc tương ứng của Nga, Pak-FA, vẫn mới chỉ ở giai đoạn bắt đầu, dự kiến đến cuối năm nay sẽ bay thử lần đầu. Thật ra, trước kia, LX cũng thường đi sau Mỹ như vậy. Ví dụ như với thế hệ thứ 4, trong khi F-15, F-16 tham gia biên chế vào khoảng năm 1976 thì Mig-29, Su-27 là 1984, 1986. Tuy vậy, lần này khoảng cách có vẻ sẽ lớn hơn. F-22 thực hiện chuyến bay đầu tiên vào 1990, 13 năm trước khi nó chính thức hoạt động. Nếu lấy đó làm chuẩn thì phải đến 2022, Nga mới có chiến đấu cơ thế hệ thứ 5 của mình.

Có ý kiến cho rằng Nga có thể rút ngắn thời gian nghiên cứu PAK-FA so với F-22 trước kia nhờ vào lợi thế của người đi sau. Họ có thể học được những kinh nghiệm từ dự án F-22, hay nói cụ thể hơn là nhờ vào những thông tin tình báo mà họ thu được.

Tuy vậy, cũng có khả năng ngược lại. Vì cả F-22 và Pak-FA đều là máy bay tàng hình. Khi mà người Mỹ bắt tay vào chế tạo F-22 thì họ đã có hàng chục năm kinh nghiệm trong công nghệ tàng hình, với F-117A và B-2. Trong khi đó, đây mới là lần đầu tiên người Nga thật sự chế tạo một máy bay tàng hình. Ngoài ra, một số công nghệ khác hiện vẫn chưa được hoàn thiện. Ví dụ như hiện nay Nga vẫn chưa thể hàng xuất hàng loạt radar quét điện tử chủ động (AESA).

Trong suốt 8 năm khi mà giá dầu ở mức cao, không quân Nga chỉ có thể tăng cường thêm 2 trung đoàn (48-50 chiếc) Su-27 SM. Trong khi đó, việc phát triển các loại máy bay mới gặp rất nhiều khó khăn. Su-35, được coi là mẫu máy bay lấp chỗ trống khi thế hệ thứ 5 chưa ra đời, hiện có 3 mẫu thử nghiệm (prototype), một chiếc bị cháy trong vì trục trặc động cơ. Nhưng trầm trọng hơn nhiều là việc họ vẫn chưa thể đưa mẫu radar quét điện tử chủ động (AESA) đầu tiên của mình vào sản xuất hàng loạt vì vẫn còn một số vấn đề kỹ thuật chưa thể giải quyết dứt điểm được.

Su-35 thực chất chỉ là giải pháp chữa cháy. Nó vẫn chỉ là một bản nâng cấp của dòng Su-27, thuộc thế hệ thứ 4. Thậm chí 1 số chuyên gia hoài nghi còn cho rằng nếu xét về mặt điện tử, radar, hệ thống vũ khí thì nó vẫn chưa bằng F-15E Strike Eagle thời chiến tranh vùng Vịnh. Ngoài ra, nhiều chuyên gia còn thất vọng về việc, nói chung, cho đến nay Nga chưa thể tạo ra một máy bay có hiệu quả tải trọng cao, nghĩa là mang được nhiều vũ khí so với khối lượng của chính nó, tăng hiệu suất của radar vẫn phải dựa vào việc tăng kích thước của nó, dẫn đến kích thước của vòm radar cũng phải lớn theo (các máy bay của LX/Nga thường lớn hơn so với các mẫu tương ứng của Mỹ) kéo theo đó là tăng diện tích phản xạ radar, dễ bị phát hiện hơn.

Một vấn đề nữa là hiện không quân Nga đang thiếu tên lửa không đối không. Các cơ sở sản xuất nằm rải rác trong lãnh thổ LX trước kia, mà nay trở thành những nước độc lập, ví dụ như Yuzhmash ở Ukraina. Ngoài ra, những tên lửa của Nga thường có cánh quá lớn, làm tăng diện tích phản xạ radar của máy bay.

Gần một thập kỷ với nguồn tiền dồi dào từ giá dầu cao, nhưng người Nga dường như vẫn chưa kịp sửa chữa những vấn đề của mình. Khủng hoảng kinh tế rồi sẽ đi qua, nhưng giá dầu khó mà có thể đạt được mốc như trước kia, ít ra là trong tương lai gần. Có vẻ như cơ hội đã trôi qua.

Tổng diễn tập cho các sư đoàn cơ giới TQ

Cuối năm nay, TQ sẽ tiến hành một cuộc tập trận lớn với các sư đoàn từ 4 trong 7 quân khu sẽ di chuyển một đoạn đường dài, có thể đến 2400km bằng phương tiện riêng của đơn vị, và tham gia tác chiến cùng nhau. Không quân cũng sẽ tham gia, cùng với các phương tiện truyền thông hiện đại, tác chiến điện tử lần đầu được sử dụng ở quy mô lớn…

Đây là một trải nghiệm mới của TQ, chuyển từ phương thức cũ là dùng xe lửa để di chuyển các đơn vị đến một địa điểm tập kết gần chiến trường. Sau thế chiến thứ 2, các nước phương tây đã hoàn toàn cơ giới hóa quân đội của họ, để các đơn vị có thể tự di chuyển hàng ngàn km. Và TQ đang đi theo hướng đó.

Hiện 70% trong tổng số 60 sư đoàn của TQ được cơ giới hóa. Những sư đoàn bộ binh cơ giới thường có khoảng 600 xe bọc thép và vài ngàn xe tải. Một số đơn vị được tổ chức thành những sư đoàn phản ứng nhanh, luôn được đặt trong tình trạng sẵn sàng cao. Những sư đoàn này dùng xe bọc thép bánh hơi thay thế một phần các xe bọc thép bánh xích. Vì xe bánh hơi thích hợp hơn khi di chuyển trên đường nhựa.

Một sư đoàn cơ giới nặng khoảng 15,000 tấn. Và cần gần 2 ngày để di chuyển nó bằng xe lửa đi xa hàng ngàn km mà không làm hao mòn trang thiết bị nhiều. Tuy vậy, khi chiến tranh nổ ra, đường sắt là mục tiêu đánh phá quan trọng. Do đó các đơn vị phải có khả năng tự di chuyển.